rozwód z cudzoziemcem Jak przeprowadzić rozwód z obcokrajowcem - Kancelaria Adwokacka Ius Cogens w Toruniu
Jak przeprowadzić rozwód z obcokrajowcem?
Maj 9, 2014
Jak oszacować wysokość zadośćuczynienia za doznaną krzywdę - Kancelaria Adwokacka Ius Cogens Toruń
Jak oszacować wysokość zadośćuczynienia za doznaną krzywdę?
Maj 14, 2014
Pokaż wszystkie

Brak wiedzy o ciąży jako przesłanka do uchylenia się od skutków złożonego wypowiedzenia lub rozwiązania umowy o pracę za porozumieniem stron - Kancelaria Adwokacka Ius Cogens Toruń

W zasadzie, w każdym momencie pracodawca i pracownik mogą zdecydować się na rozwiązanie stosunku pracy za porozumieniem stron. Wynika to nie tylko w centralnej dla całej gałęzi prawa cywilnego zasady swobody umów, lecz także z preferencji ustawodawcy wskazanych w art.30 § 1 pkt. 1) kodeksu pracy.

Na porozumienie stron co do rozwiązania stosunku pracy składają się dwa zgodne oświadczenia woli – jedno ze strony pracodawcy i drugie ze strony pracownika. W sytuacji gdy jedna ze stron składa takie oświadczenie pod wpływem błędu, o ile zaistnieją ustawowe przesłanki, będzie miała możliwość uchylenia się od jego skutków. W przypadku, gdy oświadczenie woli o rozwiązaniu umowy o pracę za porozumieniem stron składa pracownica, która nie jest świadoma swojej ciąży to można przyjąć, że działa pod wpływem błędu.

Uchylenie się od skutków prawnych złożonego oświadczenia woli

Możliwość uchylenia się od skutków złożonego oświadczenia woli znajduje odpowiednie zastosowanie również w stosunkach prawa pracy (art. 84 k.c. w zw. z art. 300 k.p.).W orzecznictwie Sądu Najwyższego wskazuje się, że:

Pracownica, która nie wiedząc, że jest w ciąży, złożyła oświadczenie woli zmierzające do rozwiązania umowy o pracę może się uchylić od skutków tego oświadczenia niezależnie od tego, czy błąd został wywołany przez pracodawcę, czy wiedział on o błędzie lub mógł go z łatwością zauważyć.

[tak wyrok Sądu Najwyższego z dnia 19 marca 2002 r., sygn. akt: I PKN 156/01]

Istotą błędu jest mylne wyobrażenie pracownicy o okolicznościach faktycznych, w których składała swoje oświadczenie. Dla skuteczności uchylenia się od skutków złożonego wypowiedzenia z powołaniem się na błąd istotne znaczenie ma zatem ocena sytuacji dokonywana przez pracownicę w momencie składania oświadczenia woli. Fakt pozostawania w ciąży diametralnie zmienia realia życiowe pracownicy. Stan oczekiwania na narodziny dziecka wywołuje konieczność odpowiedniego przygotowania się na tę chwilę oraz zabezpieczenia potrzeb życiowych przyszłego dziecka. Przyjmuje się zatem, że brak wiedzy o pozostawaniu w ciąży jest dość istotną okolicznością, która wpływa na proces decyzyjny przyszłej matki. Każda kobieta, która wie, że niedługo urodzi dziecko prawdopodobnie w sposób świadomy i dobrowolny nie zrezygnowałaby ze stałego źródła utrzymania. Z tego względu, brak stosownej wiedzy o pozostawaniu w tym stanie może uzasadniać uchylenie się od skutków prawnych złożonego oświadczenia woli, nawet wtedy, gdy umowa o pracę została rozwiązana za porozumieniem stron.

Co zrozumiałe, powyższa instytucja nie może znaleźć zastosowania w sytuacji, gdy pracownica zaszła w ciążę już po złożeniu swojego oświadczenia woli co do wypowiedzenia lub rozwiązania umowy o pracę.

Pracownica, która w momencie składania odmowy przyjęcia nowych warunków pracy nie była w ciąży, nie może powoływać się na błąd jako wadę swojego oświadczenia w tej sprawie.

[tak wyrok Sądu Najwyższego z dnia 16 czerwca 2009 r., sygn. akt: I PK 17/09]

Konieczne jest również przywrócenie do pracy

Należy jednak podkreślić, że uchylenie się od skutków prawnych oświadczenia o wypowiedzeniu lub rozwiązaniu umowy o pracę za porozumieniem stron nie wystarczy, aby zostać przywróconym do pracy. Konieczne jest złożenie stosownego pozwu w Sądzie przed upływem 7 dni od momentu, w którym pracownica dowiedziała się o swojej ciąży. Przekroczenie tego terminu może spowodować, że powództwo w sprawie zostanie oddalone.

Sąd Najwyższy podkreślił, że:

Pracodawca nie ma obowiązku przywracać do pracy kobiety w ciąży, jeśli ta zwlekała z odwołaniem się od wypowiedzenia do sądu. Jeżeli kobieta po zwolnieniu z pracy zorientuje się, że jest w ciąży, może, co do zasady, żądać przywrócenia do pracy, przy czym pozew w tej sprawie powinna złożyć w ciągu 7 dni od uzyskania potwierdzenia, że spodziewa się dziecka, a nie gdy lekarz określi termin porodu.

[tak wyrok Sądu Najwyższego z dnia 25 kwietnia 2012 r., sygn. akt: II PK 209/11, LEX nr 1216263, M.P.Pr. 2012/9/450]

W tego typu sprawach liczy się zatem szybkość działania, dlatego w razie wątpliwości warto zasięgnąć porady, aby zachować odpowiedni termin.

Piotr Konieckiewicz
Piotr Konieckiewicz
Łączy swoją pasję do prawa z praktyką zawodową. Większość artykułów napisanych na blogu ma swoje źródło w realnych problemach, z którymi przyszło mu się mierzyć. Wolne chwile poświęca na tropienie ciekawostek i absurdów związanych z prawem, zwiedzanie bliższej i dalszej okolicy, fotografowanie, gry komputerowe oraz literaturę historyczną i przygodową.